Dołącz do czytelników
Brak wyników

Suplementy

14 marca 2022

NR 1 (Luty 2022)

Kwercetyna a schorzenia cywilizacyjne

0 480

Kwercetyna to flawonoid o silnych właściwościach antyoksydacyjnych. Kwercetyna stosowana jest jako suplement diety. W prezentowanej pracy zostały przedstawione przykłady zastosowania suplementacji diety kwercetyną w profilaktyce i wsparciu leczenia wielu chorób cywilizacyjnych. Kwercetyna wykazuje działanie ochronne na układ krążenia oraz wykazuje działanie przeciwcukrzycowe, przeciwnadciśnieniowe, przeciwnowotworowe, przeciwalergiczne, przeciwwirusowe, przeciwzapalne i immunomodulujące. Kwercetyna może potencjalnie pomóc we wczesnym stadium infekcji wirusowej SARS-CoV-2.

Kwercetyna należy do klasy flawonoidów, zwanych flawonolami, których organizm ludzki nie może wytworzyć. Ma żółty kolor i jest jednym z najobficiej występujących w diecie flawonoidów. Można ją znaleźć w owocach (jabłka, wiśnie, jagody), warzywach (cebuli, brokułach), a także wielu innych produktach, takich jak herbata i czerwone wino. Kwercetyna stosowana jest jako suplement diety i może być korzystna we wspomaganiu leczenia różnych chorób. Niektóre z udokumentowanych korzystnych efektów obejmują ochronę układu krążenia, działanie przeciwcukrzycowe, przeciwnadciśnieniowe, przeciwnowotworowe, przeciwalergiczne, przeciwwirusowe, przeciwzapalne i immunomodulujące [1]. Podobnie jak w przypadku większości polifenoli, praktyczne zastosowanie kwercetyny jest ograniczone przez jej niską biodostępność. Ostatnio stwierdzono, że u ludzi kwercetyna w połączeniu z lecytyną słonecznikową ma do 20 razy większą przyswajalność niż sama kwercetyna, bez żadnych zauważalnych skutków ubocznych [2]. 

Zmniejszanie stanu zapalnego

Jedną z najbardziej niezwykłych właściwości kwercetyny jest jej zdolność do modulowania stanu zapalnego. Kwercetyna zmniejsza wydzielanie mediatorów zapalnych, takich jak prostaglandyny i leukotrieny [3, 4]. Naukowcy z Michigan State University badali wpływ dietetycznych flawonoidów, takich jak kwercetyna na stan zapalny. Podwyższony poziom białka C-reaktywnego (CRP) jest związany z licznymi stanami chorobowymi, takimi jak otyłość, choroby serca i toczeń. Stwierdzono, że spożywanie niektórych pokarmów, w tym będących źródłem kwercetyny, może obniżyć poziom CRP [5]. Znaczący spadek poziomu CRP zaobserwowano po dwumiesięcznej suplementacji diety kwercetyną (500 mg) u zdrowych, regularnie ćwiczących mężczyzn [6].

POLECAMY

Ochrona układu krążenia

Kwercetyna hamuje agregację płytek krwi i poprawia stan śródbłonka naczyń krwionośnych. Ponadto chroni przed chorobą wieńcową poprzez zapobieganie uszkodzeniom i utlenianiu lipoproteiny o niskiej gęstości (LDL). Kwercetyna blokuje wychwyt glukozy z krwi przez komórki tkanki tłuszczowej, czyli adipocyty, po stymulacji insuliną. Wykazano, że kwercetyna w dawce 150 mg/dobę obniża skurczowe ciśnienie krwi oraz poziom utlenionego LDL we krwi u osób z nadwagą, natomiast w dawce 500 mg/dobę obniża skurczowe ciśnienie krwi u kobiet z cukrzycą typu 2 [7, 8, 9, 10, 11]. Dodatkowo kwercetyna ma specyficzną właściwość: hamuje gromadzenie się tłuszczu w dojrzewających ludzkich komórkach tłuszczowych i jednocześnie wyzwala apoptozę, czyli zaprogramowane niszczenie istniejących już komórek tłuszczowych [12, 13].

Wpływ na mikrobiotę jelitową

W ostatnich latach zwrócono uwagę na wpływ składników żywności, takich jak kwercetyna, na mikrobiotę jelitową w otyłości. Stwierdzono, że podawanie kwercetyny szczurom skutecznie łagodzi dysbiozę jelitową wywołaną dietą wysokotłuszczową obfitującą w cukry proste. Suplementacja kwercetyną zmniejsza stosunek bakterii Firmicutes do Bacteroidetes. Co więcej, w ostatnim czasie pojawiły się również doniesienia wskazujące, że to właściwości przeciwzapalne tego flawonoidu warunkują związek między kwercetyną a mikrobiotą jelitową [14].

Działanie neuroprotekcyjne

Uważa się, że flawonoidy odgrywają kluczową rolę w ochronie neuronów przed uszkodzeniem. Spożywanie pokarmów bogatych we flawonoidy, takie jak kwercetyna, ogranicza neurodegenerację i zmniejsza zależną od wieku utratę zdolności poznawczych [15]. Kwercetyna wraz z kwasem askorbinowym zmniejsza uszkodzenia oksydacyjne limfocytów oraz hamuje uszkodzenia neuronów. Wiadomo również, że chroni komórki mózgowe przed stresem oksydacyjnym, który uszkadza tkankę mózgową, prowadząc do choroby Alzheimera i innych schorzeń neurologicznych [16]. 

Działanie przeciwnowotworowe

Preparaty z kwercetyną mogą potencjalnie być wykorzystywane jako lek uzupełniający lub alternatywny w zapobieganiu i leczeniu raka [17]. Kwercetyna jest stosowana w profilaktyce raka i zapobieganiu rozprzestrzenianiu się różnych nowotworów, takich jak rak płuc, prostaty, wątroby, piersi, okrężnicy i szyjki macicy. Do jej właściwości przeciwnowotworowych zalicza się różne mechanizmy obejmujące szlaki sygnalizacji komórkowej i aktywności enzymatyczne, które hamują czynniki rakotwórcze [18]. Kwercetyna ma potencjalne właściwości antyproliferacyjne i hamujące czynnik wzrostu [19]. Znana jest także jako induktor apoptozy, przez co zmniejsza wzrost guza w mózgu, wątrobie, okrężnicy i innych tkankach oraz hamuje rozprzestrzenianie się komórek nowotworowych [20, 21]. Wykazano, że suplementacja diety kurkuminą i kwercetyną ma wpływ na zmniejszenie liczby i rozmiarów gruczolaków jelita krętego i odbytnicy przy minimalnych skutkach niepożądanych [22]. Dostępne są różne dowody przemawiające na korzyść kwercetyny w walce z różnymi nowotworami, jednak niektóre raporty wymagają dalszych badań naukowych [17].

Działanie przeciwdrobnoustrojowe

Wiadomo, że kwercetyna wykazuje działanie przeciwbakteryjne przeciwko prawie wszystkim...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy