Dołącz do czytelników
Brak wyników

Suplementy

28 czerwca 2019

NR 3 (Czerwiec 2019)

Żelazo – jakie są objawy jego niedoboru, jak je diagnozować i w jaki sposób uzupełniać zapasy tego kluczowego dla organizmu pierwiastka

0 43

Żelazo jest składnikiem mineralnym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Bierze udział m.in. w procesach produkcji czerwonych krwinek oraz hemoglobiny i jest odpowiedzialne za prawidłowy transport tlenu w organizmie. U dzieci i młodzieży istotnie wpływa również na ich rozwój psychomotoryczny. Żelazo jest kluczowe dla naszego organizmu i dlatego w niektórych sytuacjach szczególnie musimy dbać o jego prawidłowy poziom. 

U kogo występują niedobory żelaza 

Niedobór żelaza stanowi najczęstszy niedobór pojedynczego pierwiastka w organizmie człowieka. Globalnie 43%, a w Europie Środkowo-Wschodniej 26% dzieci do piątego roku życia ma niedokrwistość, z czego aż 70% przypadków spowodowana jest niedoborem żelaza [1]. Niedokrwistość, inaczej anemia, to zespół objawów chorobowych, polegający na stwierdzeniu niższych od normy wartości hemoglobiny (Hgb), erytrocytów (krwinek czerwonych) i ich następstw. Niedokrwistość z niedoboru żelaza jest jedną z najczęstszych form niedokrwistości.
Niedobory żelaza mogą wystąpić u pacjentów w każdym wieku (tabela 1) [2, 3]. Szczególnie niebezpieczne są w pierwszych latach życia dziecka, ponieważ żelazo ma istotny wpływ na rozwój jego układu nerwowego. Żelazo jest obecne prawie we wszystkich strukturach mózgu i dlatego niedokrwistość może mieć nieodwracalny wpływ na jego rozwój [4, 5]. U osób, które miały niedokrwistość z niedoboru żelaza w okresie niemowlęcym, obserwowano gorszą sprawność intelektualną i zaburzenia zachowania nawet w wieku dorosłym.

Tabela 1. Częstość (w %) występowania [2]
Niedokrwistość (niezależnie od przyczyny)  
populacja ogólna
dzieci w wieku 0–5 lat 
dzieci szkolne (> 5 lat)
dziewczynki i kobiety (15–49 lat)
kobiety i dziewczynki w ciąży (15–49 lat)
mężczyźni (15–60 lat)
osoby starsze (> 60 lat)
32,9
43,0
25,4
29,0
38,0
12,7
23,9
Niedobór żelaza  
dzieci (< 2 lat)
dzieci (3–5 lat)
dorastające dziewczynki (12–19 lat)
kobiety (20–49 lat)
kobiety i dziewczynki w ciąży (12–59 lat)
9,0
4,5
15,6
15,7
18,0
Niedokrwistość z niedoboru żelaza  
populacja ogólna
pacjenci hospitalizowani
12,2
23,0

Jakie są przyczyny niedoboru żelaza

Istnieją trzy główne przyczyny niedoboru żelaza w zależności od stanu organizmu. Pierwszą jest zwiększone zapotrzebowanie na ten pierwiastek, drugą – niedostateczne zaopatrzenie, a ostatnią – nadmierne straty. Szczegółowe przyczyny przedstawia tabela 2 [6].

Tabela 2. Przyczyny niedoboru żelaza [6]
Zwiększone zapotrzebowanie
  1. Okres szybkiego wzrastania
  2. Okres dojrzewania
Niedostateczne zaopatrzenie
  1. Niedostateczna podaż w diecie
  2. Zaburzenia wchłaniania:
    • przewlekłe biegunki
    • nietolerancje pokarmowe
    • celiakia
    • stany zapalne, nowotwory przewodu pokarmowego
    • nieprawidłowości anatomiczne jelit
Nadmierne straty
  1. Krwawienia
  2. Transfuzja wymienna
  3. Przewlekłe stany zapalne

Objawy niedoboru żelaza i niedokr

...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy