Dołącz do czytelników
Brak wyników

Suplementy , Otwarty dostęp

17 grudnia 2021

NR 6 (Grudzień 2021)

Witamina D – strażniczka odporności

0 842

Witamina D ma ogromne znaczenie w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu człowieka, w tym układu odpornościowego. Niedobór witaminy D w organizmie może przyczynić się do zwiększenia ryzyka wystąpienia ostrych infekcji dróg oddechowych, zapalenia płuc, a także COVID-19. Z tego względu ważne jest odpowiednie zaopatrywanie organizmu w witaminę D poprzez nasłonecznianie skóry, dietę bogatą w jej źródła, a także przez suplementację. Suplementacja powinna być dostosowana do aktualnego stężenia witaminy D w surowicy krwi. Pozwala to osiągnąć optymalną zawartość witaminy D w organizmie, a w konsekwencji zmniejszyć ryzyko zachorowania na infekcje górnych oraz dolnych dróg oddechowych.

Wprowadzenie 


Sezon przeziębień i grypy trwa, dlatego pacjenci często poszukują naturalnych produktów poprawiających odporność organizmu. Wśród produktów pozytywnie wpływających na odporność najczęściej wymienia się cebulę, czosnek, kurkumę, imbir, dziką różę. Jednak wielu pacjentów zapomina o prozdrowotnych właściwościach witaminy D.

Wiele lat temu zwracano już uwagę na witaminę D oraz jej funkcję w organizmie. Zainteresowanie to wiązało się z jedną z głównych konsekwencji niedoboru, czyli występowaniem u dzieci krzywicy, a u starszych osób osteoporozy. Temat witaminy D powraca do nas coraz częściej, i to ze zdwojoną mocą, ze względu na znalezienie powiązań nie tylko z chorobami układu kostnego, ale również funkcjonowaniem m.in. układu odpornościowego.


Skąd się bierze witamina D?


Witamina D to jedna z czterech witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (obok witamin A, E i K), o ogromnym znaczeniu w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu człowieka. Ma dwa główne źródła – aż w 90% pochodzi z syntezy skórnej pod wpływem promieni słonecznych, pozostałe 10% pochodzi z pożywienia [1]. Należy pamiętać, że witamina D nie powstaje, czy też nie dostaje się do organizmu od razu w postaci aktywnej. Do tego potrzebne są odpowiednie procesy metaboliczne. 

Witamina D powstająca na skutek syntezy skórnej pod wpływem promieni słonecznych to cholekalcyferol D3, natomiast pozyskana z pożywienia to ergokalcyferol D2 (ze źródeł roślinnych) lub cholekalcyferol D3 (z produktów odzwierzęcych). Szlaki metaboliczne mające doprowadzić do przemiany cholekalcyferolu i ergokalcyferolu do aktywnej postaci (kalcytriolu), w której witamina ta będzie mogła oddziaływać na organizm, są takie same, niezależnie od tego, czy pojawiły się w organizmie z syntezy skórnej, czy też z pożywienia. W pierwszej kolejności dochodzi do przemian z udziałem enzymów wątrobowych, w wyniku czego powstaje kalcydiol. W następstwie kolejnych przemian z udziałem enzymów, występujących głównie w nerkach oraz w komórkach odpornościowych, powstaje kalcytriol. Procesy metabolicznej aktywacji, jak i reakcje rozkładu witaminy D są ściśle regulowane. Regulacja ta polega na wpływie różnych czynników na działanie enzymów. Czynnikami zwiększającymi przemiany witaminy D do aktywnej formy są parathormon, wydzielany przez gruczoły przytarczyczne, i stężenie wapnia. Na zmniejszenie przemian ma wpływ stężenie fosforu.

POLECAMY


Działanie witaminy D


Aktywna forma witaminy D działa na komórki poprzez receptory VDR, które znajdują się w większości tkanek i narządów, m.in. w mózgu, sercu, ścianach naczyń krwionośnych, nerkach, nadnerczach, jelicie cienkim, okrężnicy, prostacie, gruczołach sutkowych, skórze, komórkach kostnych, komórkach trzustki, aktywnych limfocytach B i T układu odpornościowego [2]. Z tego też względu działanie witaminy D uważa się za wielokierunkowe – może ona wpływać w znacznym stopniu na funkcjonowanie poszczególnych układów, jak i całego organizmu. 

Podstawowa i najbardziej znana rola witaminy D to utrzymanie prawidłowego funkcjonowania układu kostnego. Witamina D zmniejsza ryzyko złamań poprzez zwiększenie wchłaniania wapnia w jelitach. Wyniki badań wskazują, że odpowiednia ilość witaminy D działa również neuroprotekcyjnie, m.in. zmniejsza ryzyko rozwoju demencji. Jej prawidłowy poziom jest także ważnym czynnikiem w zmniejszeniu ryzyka chorób sercowo-naczyniowych oraz występowania i rozwoju cukrzycy typu 1 i 2. Co więcej, witamina D wykazuje właściwości przeciwnowotworowe, w szczególności zmniejsza ryzyko nowotworu prostaty, piersi czy też jelita grubego. Dodatkowo wpływa także na układ immunologiczny, zmniejsza stany zapalne oraz chroni przed chorobami autoimmunizacyjnymi, a jej nieodpowiednie stężenie coraz częściej wiąże się m.in. z nieswoistym zapaleniem jelit [3, 4].


Witamina D na odporność


Wiele badań wskazuje, że niskie stężenie witaminy D w surowicy jest związane z ostrymi infekcjami dróg oddechowych, w tym grypą [5]. Już kilkadziesiąt lat temu witamina D była uważana za lek i stosowana w chorobach zakaźnych, takich jak gruźlica [4]. Zauważono, że ​​osoby ze stężeniem witaminy D w suro...

Artykuł jest dostępny w całości tylko dla zalogowanych użytkowników.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz bezpłatne konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałow pokazowych.
Załóż bezpłatne konto Zaloguj się

Przypisy