Dołącz do czytelników
Brak wyników

Diagnoza lekarska i dietetyczna

3 czerwca 2019

NR 6 (Grudzień 2018)

Postępowanie żywieniowe w chorobie Hashimoto

0 113

Z TEGO ARTYKUŁU DOWIESZ SIĘ:
Dlaczego odpowiednio zbilansowana dieta jest istotna w leczeniu nieprawidłowości pracy tarczycy i chorobie Hashimoto.
Na jakie elementy zwrócić uwagę podczas układnia diety dla pacjentów z niedoczynnością tarczycy i chorobą Hashimoto.
Jakie witaminy i mikroelementy są kluczowe we wspomaganiu farmakoterapii choroby Hashimoto i niedoczynności tarczycy.

Rosnąca liczba doniesień naukowych wskazuje, że w rozwoju niedoczynności tarczycy i chorobie Hashimoto istotną rolę odgrywają czynniki żywieniowe, a elementem istotnym w farmakoterapii tych chorób jest prawidłowo zbilansowana dieta. Dietoterapia oprócz tego, że wspiera leczenie, stanowi także realną możliwość spowolnienia i złagodzenia procesu zapalnego choroby. Istotnie zmniejsza także częstotliwość rozwijających się chorób współistniejących w przebiegu niedoczynności tarczycy oraz wpływa na poprawę samopoczucia chorego. Pacjent poprzez prawidłowe żywienie jest w stanie wesprzeć funkcje obronne układu odpornościowego przed stresem oksydacyjnym związanym z patogenezą choroby 
Hashimoto [1, 2].
 

Kontrola metabolizmu


Dieta osób z niedoczynnością tarczycy powinna składać się z czterech, pięciu posiłków, spożywanych w regularnych odstępach czasu, a ostatni posiłek – ok. trzech, czterech godzin przed snem. Ze względu na rolę hormonów tarczycy w regulacji metabolizmu u osób z niedoczynnością tarczycy obserwuje się obniżenie spoczynkowej przemiany materii związanej ze spadkiem funkcji tarczycy, co w konsekwencji może prowadzić do wzrostu masy ciała. Z powodu silnego związku pomiędzy rozwiniętą tkanką tłuszczową a natężeniem stresu oksydacyjnego, procesów zapalnych i autoimmunologicznych [3] oraz często występującą nadwagą w chorobie Hashimoto [4] ważnym elementem

dietoterapii jest indywidualnie wyliczona kaloryczność uwzględniająca tryb życia i aktywność fizyczną. Niezwykle częstym błędem żywieniowym jest jednak wprowadzanie zbyt dużej restrykcji kalorycznej, która istotnie przyczynia się do spowolnienia przemian metabolicznych.
Sama niedoczynność tarczycy może powodować także problemy z perystaltyką jelit i problemy z wypróżnianiem [4]. Należy więc zwrócić uwagę m.in. na odpowiednie spożycie wody, tak aby nie doprowadzić do uczucia pragnienia, oraz włókna pokarmowego, które u polskich pacjentek z Hashimoto jest zbyt niskie [5]. 
W przypadku niedostatecznego spożycia żywności roślinnej i włókna pokarmowego (< 30 g na dobę) suplementacja błonnikiem rozpuszczalnym może okazać się pomocna w regulacji masy ciała. Dodatkowo frakcja rozpuszczalna błonnika pokarmowego korzystnie wpływa na redukcję stężenia cholesterolu we krwi, a także na obniżenie poposiłkowej glikemii oraz stężenia insuliny. Szczególnie polecane są siemię lniane, orzechy i ziarna, pieczywo pełnoziarniste, warzywa oraz jabłka i gruszki. Należy jednak pamiętać, że nadmiar błonnika w diecie może upośledzać przyswajanie składników mineralnych, np. wapnia.


Odpowiednia podaż białka


Jednym z założeń diety terapeutycznej jest odpowiednio wysokie spożycie białka spełniające dzienne zapotrzebowanie w stanie określonej choroby. W przypadku choroby Hashimoto zwiększenie spożycia pełnowartościowego białka z produktów nieprzetworzonych (mięso, ryby morskie – zwłaszcza tłuste, jaja) istotnie przycznia się do redukcji nadmiernie rozwiniętej masy ciała. Dodatkowo białko stanowi substrat syntezy hormonów tarczycy. Aminokwas tyrozyna łączy się z atomowym jodem i w ten sposób powstają prekursory właściwych hormonów. Wykorzystanie białka z diety przez organizm osoby chorej na Hashimoto wymaga dodatkowej ilości energii niezbędnej do podwyższenia metabolizmu (nawet do 25%), co jest efektem korzystnym w przypadku obniżonej przemiany materii u tych osób [6].


Spożycie wartościowych tłuszczów


Niewykle ważna jest zarówno ilość, jak i jakość spożywanych tłuszczów. Diety niskotłuszczowe nie są zalecane, ponieważ mogą prowadzić do zaburzeń w funkcjonowaniu układu odpornościowego. Spożycie tłuszczów jest także niezwykle istotne dla wchłaniania witamin w nich rozpuszczalnych. Pożądane jest zwiększone spożycie tłuszczów zawierających kwasy tłuszczowe nienasycone, w szczególności wielonienasyconych kwasów tłuszczowych z rodziny omega-3. Odgrywają one rolę w przemianie hormonów T4 w T3 w wątrobie, a także poprawiają wrażliwość tkanek na działanie hormonów tarczycy. Dodatkowo przyczyniają się także do zmniejszenia syntezy mediatorów procesów zapalnych oraz zwiększenia syntezy cytokin o właściwościach przeciwzapalnych. Główne źródło kwasów omega-3 w diecie stanowią ryby morskie, a także – w mniejszych ilościach – olej lniany, oliwa z oliwek czy olej z czarnuszki. Duże znaczenie ma także suplementacja [7].


Żywienie eliminacyjne


Eliminacja laktozy

Dieta ukierunkowana na terapię Hashimoto często wymaga eliminacji produktów mlecznych zawierających laktozę. Ma to związek z faktem, iż przyswajanie tyroksyny jest ograniczone u pacjentów z chorobą Hashimoto i współtowarzyszącą nietolerancją laktozy [8]. Interwencja ta jest ważna u osób przyjmujących lewotyroksynę, ponieważ nietolerancja laktozy obniża biodostępność leku i wymusza stosowanie większych jego dawek [9].


Eliminacja glutenu


Warte rozważenia może być również zastosowanie ograniczenia glutenu w diecie. Spożycie glutenu może bowiem powodować reakcję ze strony układu odpornościowego, a wytworzone przeciwciała mogą atakować tkankę tarczycową. Zastosowanie diety bezglutenowej może zmniejszyć stymulację układu odpornościowego organizmu i wygasić proces autoimmunologiczny [10]. Celiakia u pacjentów Hashimoto...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy