Dołącz do czytelników
Brak wyników

Suplementy

5 czerwca 2019

NR 1 (Luty 2019)

Plaża na receptę – znaczenie witaminy D3 dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego oraz tarczycy

0 31

Zanim przejdziemy do części teoretycznej, poznaj Ankę. Anka ma 43 lata, ale jak sama twierdzi, czuje się raczej niczym sześćdziesięciolatka. Nalewając sobie obowiązkową o poranku pierwszą filiżankę kawy, spogląda tęsknie w kierunku powieszonego na lodówce zdjęcia z wakacji, które spędziła dobrych 10 lat temu z mężem nad morzem. Fotografia jest trochę podniszczona, ale nawet teraz bije od niej siła i wielka radość życia, jaką czuła wtedy na plaży w Grecji. Widoczna na niej postać jest szczupła, trochę umięśniona, ma lekko brązową skórę i na pierwszy rzut oka jest zupełnie inna niż kobieta, dla której nawet zaprowadzenie dziecka do przedszkola stanowi spory wysiłek. Dawniej lubiła wąskie ołówkowe spódnice i obcisłe bluzki na ramiączkach. Dopijając kawę, Anka zastanawia się, czy to faktycznie wina wieku, że wciąż nie ma siły, że niewiele ją cieszy i że stojąca w łazience waga stała się jej śmiertelnym wrogiem. Kiedyś wpadała na siłownię trzy razy w tygodniu i chodziła w soboty na zumbę, a to wszystko przy pracy na pełen etat. Dziś filiżanka jest pusta, a energii do działania jak nie było, tak nie ma. Największe marzenie? Anka wzrusza ramionami: „Chciałabym po prostu odzyskać dawną siebie”.

Witamina D – witamina o wielu twarzach.

W ścisłym znaczeniu kalcytriol,czyli bioaktywna witamina D, tohormon steroidowy [4], a punktem wyjścia do jego syntezy jest cholesterol. W biochemii kalcytriol oznacza się symbolem 1,25-OH-D3, a jego prekursor to cholekalcyferol, powszechnie znany jako witamina D3 (warto pamiętać tutaj o tym, że w odróżnieniu od naturalnej witaminy D3, witamina D2 jest pochodzenia syntetycznego i nie wykazuje tak korzystnych właściwości terapeutycznych jak witamina D3 (cholekalcyferol) czy też kalcytriol [8]. Ponieważ w procesie endogennej produkcji kalcytriolu uczestniczą kolejno skóra, wątroba i nerki (patrz: ramka) niewydolność tych narządów może wiązać się z niedoborami aktywnej witaminy D. 
 

U niektórych pacjentów suplementacja diety zwykłym cholekalcyferolem może nie pozwalać na osiągnięcie pożądanych skutków terapeutycznych, a to dlatego, że nie jest to bioaktywna postać witaminy D3. Droga od cholekalcyferolu (bez względu na to, czy dostarczyliśmy go organizmowi dzięki ekspozycji na słońce, wraz z dietą czy też przyjmując odpowiedni preparat) do czynnej biologicznie substancji zawsze prowadzi przez wątrobę i nerki. Obecne w obrębie tych narządów enzymy odpowiadają za przemianę cholekalcyferolu odpowiednio w kalcydiol (wątroba), a następnie wkalcytriol (nerki, patrz też rysunek). Dopiero ten ostatni może spełniać w organizmie przypisywane witaminie D funkcje, dlatego też wszyscy pacjenci cierpiący z powodu niewydolności albo stanów zapalnych wątroby lub nerek, czy wreszcie mutacji genetycznych odpowiednich enzymów z rodziny cytochromu C (mutacja genów CYP27A1 i/lub CYP27B1) powinni skonsultować z lekarzem możliwość terapii kalcytriolem.


Dopiero kalcytriol wykazuje wszystkie przypisywane witaminie D właściwości. Warto o tym pamiętać, zwłaszcza jeżeli próby suplementacji cholekalcyferolem w różnych dawkach nie przynoszą oczekiwanych rezultatów terapeutycznych lub profilaktycznych.

Witamina D – o wiele więcej niż zdrowe kości

Podstawowe zadanie bioaktywnej formy witaminy D w organizmie to utrzymywanie prawidłowej homeostazy dwóch pierwiastków: wapnia oraz fosforu [5],która ma ogromne znaczenie nie tylko dla zdrowia naszego układu kostnego. Zapamiętaj to stwierdzenie, jeszcze do niego wrócimy. Ponadto kalcytriol uczestniczy w procesach odpowiadających za wzrost oraz dyferencjację komórek, w tym komórek skóry oraz nabłonka. Podobnie jak witamina A, witamina D wpływa też na syntezę białek [5]. Jednocześnie niedobory aktywnej witaminy D stanowią istotny czynnik ryzyka krzywicy oraz osteoporozy. Jak wskazują badania, niedostateczne zaopatrzenie organizmu w okresie pierwszych dwóch dekad życia w kalcytriol (co może wynikać zarówno z przyczyn o charakterze egzogennym – dieta uboga w witaminę D, niska ekspozycja na światło słoneczne, jak i end...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy