WZJG, IBS oraz zespół nakładania — diagnostyka, patogeneza i implikacje terapeutyczne z uwzględnieniem roli mikrobioty jelitowej

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) oraz zespół jelita nadwrażliwego (ang. IBS – irritable bowel syndrome) stanowią istotne wyzwanie kliniczne ze względu na częstość występowania, przewlekły charakter, zbliżone objawy oraz znaczący wpływ na jakość życia pacjentów. Choć należą do odmiennych kategorii chorób – odpowiednio organicznych (WZJG) i czynnościowych, obecnie określanych także jako zaburzenia interakcji jelitowo-mózgowych (IBS), coraz częściej obserwuje się ich współwystępowanie w postaci tzw. zespołu nakładania (IBS–IBD overlap). Zjawisko to wymaga szczególnej uwagi diagnostycznej oraz terapeutycznej, również w kontekście roli mikrobioty jelitowej w patogenezie obu schorzeń.

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (Colitis Ulcerosa) — charakterystyka i patogeneza

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) jest przewlekłą nieswoistą chorobą zapalną jelit (IBD), ograniczoną do błony śluzowej jelita grubego. Proces zapalny rozpoczyna się w odbytnicy i może szerzyć się proksymalnie w sposób ciągły [1]. Etiopatogeneza choroby jest złożona i obejmuje interakcje czynników genetycznych, immunologicznych, środowiskowych oraz zaburzeń mikrobioty jelitowej [2]. Kluczową rolę odgrywa nieprawidłowa odpowiedź immunologiczna na antygeny bakteryjne, prowadząca do przewlekłego stanu zapalnego. We WZJG obserwuje się także zmniejszenie różnorodności mikrobioty oraz spadek ilości bakterii o działaniu przeciwzapalnym [3]. Objawy kliniczne WZJG obejmują:

• przewlekłe biegunki, często krwiste,
• bóle brzucha,
• parcie na stolec (tenesmus),
• objawy pozajelitowe, takie jak osłabienie, utrata masy ciała czy niedokrwistość i inne objawy niedoborowe.

Diagnostyka WZJG

Rozpoznanie wrzodziejącego zapalenia jelita grubego opiera się na kompleksowej ocenie klinicznej, uzupełnionej o badanie endoskopowe jelita grubego wraz z oceną histopatologiczną, oraz laboratoryjnej, zgodnie z aktualnymi wytycznymi Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii [4] oraz rekomendacjami Euro...