Dołącz do czytelników
Brak wyników

Układ trawienny i probiotykoterapia

5 lipca 2022

NR 3 (Czerwiec 2022)

Różne oblicza biegunki – co robić?

0 55

Biegunka to zaburzenie trawienne, które objawia się zwiększoną ilością wypróżnień oraz zmienioną konsystencją stolca. W większości przypadków biegunka jest łagodnym, krótkotrwałym stanem, który nie wymaga żadnego leczenia, jednak czasem może być groźna dla zdrowia. Leczenie biegunki polega na niedopuszczeniu do odwodnienia organizmu. Dodatkowo warto stosować probiotyki, które mogą skrócić czas biegunki. Wybierając odpowiedni preparat należy kierować się wytycznymi oraz badaniami naukowymi potwierdzającymi skuteczność danego szczepu w leczeniu biegunki.

Biegunkę definiuje się jako oddanie powyżej trzech stolców dziennie i/lub zmianę konsystencji stolca na płynną, półpłynną lub wodnistą [1, 2]. Ze względu na czynniki etiologiczne biegunki można podzielić na te o charakterze bakteryjnym, wirusowym bądź powstałe wskutek błędów dietetycznych czy antybiotykoterapii. Dodatkowo biegunki możemy podzielić ze względu na długość trwania na ostre i przewlekłe [2, 4, 5]. Biegunka ostra trwa do 3 tygodni, a biegunka przewlekła powyżej 3 tygodni.

Etiologia 

Najczęstszym czynnikiem etiologicznym w przypadku ostrej biegunki w Europie jest rotawirus. Jednakże w krajach o dużej wyszczepialności przeciwko temu patogenowi częściej dochodzi do zakażeń o etiologii norowirusowej, a nie rotawirusowej [6]. W Europie biegunka bakteryjna spowodowana jest najczęściej przez Campylobacter spp. lub Salmonella spp. Obserwuje się też wzrost liczby zakażeń o etiologii Clostridium difficile. 
Biegunki przewlekłe mogą wystąpić w przebiegu zespołu jelita nadwrażliwego, nadczynności tarczycy, alergii, celiakii, mukowiscydozy oraz innych. Biegunka może pojawić się w wyniku stosowania leków, takich jak kortykosteroidy czy niesteroidowe leki przeciwzapalne, a także po długoterminowej antybiotykoterapii. Czasami przyczynę powstawania biegunki można określić na podstawie wywiadu chorobowego. Dotyczy to np. biegunki o etiologii czynnościowej, biegunki polekowej czy alergii pokarmowych [7]. Ustalenie przyczyny biegunki ma kluczowe znaczenie przy doborze rodzaju leczenia. Należy przeprowadzić dokładny wywiad z pacjentem, aby ustalić obecną częstość wypróżnień, charakter oraz czas trwania biegunki, obecność w stolcu krwi lub śluzu. W wywiadzie powinno się uwzględnić takie informacje, jak ostatnie podróże oraz zmiany w diecie. Należy też zapytać o stosowane leki i przebyte operacje oraz o objawy dodatkowe, takie jak gorączka czy wymioty [7]. 

POLECAMY

Postępowanie z pacjentem z biegunką 

Biegunka jest szczególnie niebezpieczna dla niemowląt i małych dzieci, gdyż grozi odwodnieniem. W leczeniu ostrej biegunki najważniejsze jest utrzymanie dobrego stanu nawodnienia pacjenta. Wskazaniami do nawodnienia dożylnego są: znaczne odwodnienie (zaburzenia świadomości, przyspieszone tętno, obniżone napięcie skóry) [7]. W pozostałych przypadkach zaleca się nawadnianie doustne. Jako doustne roztwory nawadniające (ang. oral rehydration solutions, ORS) rekomendowane są płyny zawierające sole mineralne i glukozę o niskiej osmolarności. Skład ORS nie zależy od wieku chorego i typu biegunki. Niewskazane jest podawanie coca-coli bądź soków, gdyż nie poleca się spożywania dużej ilości cukru [7]. Leczenie biegunki przewlekłej jest uzależnione od jej przyczyny. W niektórych przypadkach leczenie przyczynowe jest skuteczne, np. u pacjentów z celiakią dieta bezglutenowa będzie lekarstwem. W nieswoistych zapalnych chorobach jelit, leki przeciwzapalne i immunosupresyjne, hamując odczyn zapalny, będą powodować złagodzenie lub ustąpienie biegunki. Ważną grupą leków stosowanych u chorych z przewlekłą biegunką są preparaty zapierające. Do najczęściej stosowanych należą pochodne opiatów, tj. loperamid i difenoksylat w połączeniu z atropiną [8]. W przypadku dzieci...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy