Dołącz do czytelników
Brak wyników

Fitoterapia

17 grudnia 2019

NR 6 (Grudzień 2019)

Nasiona konopi jako nowe superfoods

209

Nasiona konopi pozyskiwane są z konopi siewnych (Cannabis sativa). Roślina ta pochodzi z Azji Centralnej. Charakteryzuje się szybkim wzrostem, wysoką odpornością na warunki atmosferyczne oraz zdolnością do oczyszczania gleby. Od wieków ceniona była za swoje właściwości lecznicze. Stanowiła także znakomite źródło do produkcji włókien i oleju z nasion [1]. Nasiona konopi siewnej zyskują obecnie coraz większą popularność w diecie człowieka. Występują w formie całych, łuskanych lub zmielonych nasion, mąki, napoju roślinnego czy białka w proszku. Tabela 1 przedstawia dokładną wartość odżywczą, zawartość składników mineralnych i witamin w 100 g nasion konopi [2]. Cenione są przede wszystkim za wysoką zawartość wielonienasyconych kwasów tłuszczowych oraz białka. Wyróżniają się znaczącą zawartością fosforu, potasu, sodu, magnezu, cynku, wapnia oraz żelaza. Są też dobrym źródłem witaminy E 
oraz błonnika [3]. 

Głównymi białkami występującymi w nasionach konopi są albumina i edystyna. Zawierają one wszystkie niezbędne dla człowieka aminokwasy egzogenne. W nasionach odnotowano wysoką zawartość argininy, cystyny, metioniny oraz kwasu glutaminowego. W zestawieniu z białkiem jaja kurzego, które jest białkiem wzorcowym, oraz białkiem sojowym, które uważane jest za białko roślinne bardzo wysokiej jakości, są porównywalne pod względem profilu aminokwasów [4]. Wykazano także, że białko konopne cechuje się wysoką strawnością i dostępnością bioaktywnych peptydów [5]. Uważa się także, że nie jest ono silnym alergenem. Białko konopne po obróbce nasion i wyizolowaniu można stosować jako składnik hipoalergicznych produktów [6]. Nie zawiera także glutenu, więc może być stosowane przez chorych na celiakię. Dodatkowo mąka konopna zastosowana w pieczywie bezglutenowym może wzbogacić jego wartość odżywczą, zawartość błonnika, poprawić konsystencję i wzrost ciasta oraz wydłużyć czas przechowywania [7]. 

Kolejnym wyróżniającym się komponentem jest tłuszcz obecny w nasionach konopi. Aż 80% jego ogólnej zawartości stanowią wielonienasycone kwasy tłuszczowe, zwłaszcza kwas linolowy (omega-6) oraz alfa-linolenowy (omega-3). Stosunek zawartości kwasów omega-6 do omega-3 wynosi pomiędzy 2 : 1 a 3 : 1 [8]. Uważa się to za najbardziej korzystną dla zdrowia i rozwoju człowieka proporcję. Taki stosunek kwasów zmniejsza możliwość blokowania funkcji kwasów omega-3 oraz niweluje negatywne skutki zbyt wysokiego spożycia kwasów omega-6, które występują w diecie przeciętnego Europejczyka [4]. Tłuszcz konopny jest także dobrym źródłem innych niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, takich jak gamma-linolenowy (omega-6) oraz stearydynowy (omega-3) [8]. Zawartość kwasu palmitynowego i stearynowego (nasyconych kwasów tłuszczowych) jest niska [9].

Nasiona konopi stanowią bardzo dobre źródło witaminy E, ze względu na wysoką zawartość tokoferoli, w formie wszystkich czterech izomerów [10]. W ich składzie można także znaleźć związki fenolowe i flawonoidy, które mają właściwości antyoksydacyjne [11]. Warto zaznaczyć, że nasiona konopi siewnej mają bardzo niski poziom THC (delta-9-tetrahydrokanabinolu). Jest to środek psychoaktywny, który występuje w większej ilości w innym przedstawicielu rodzaju – konopi indyjskiej (Cannabis indica). W Europie aktualny limit zawartości THC dla konopi uprawianych na nasiona oraz włókna wynosi 0,2% w suchej masie [3].



W związku ze wzrastającą popularnością spożycia nasion konopi, pojawiły się liczne badania sprawdzające ich wpływ na zdrowie i organizm człowieka. Rodríguez Leyva i in. (2011) przyglądali się wpływowi nasion na agregację płytek krwi. W związku z wysoką zawartością kwasów omega-6 stymulowana jest produkcja eikozanoidów oraz tromboksanów. Odpowiedzialne są one za agregację trombocytów. Wskazuje to na pozytywny wpływ konopi siewnej na proces krzepnięcia krwi u osób zdrowych [12]. Dotyczy to jednak osób, u których nie występują problemy z nadmierną krzepliwością krwi, jako że zwiększenie agregacji płytek krwi jest u nich niewskazane. Regularne spożywanie nasion konopi czy innych produktów mogących znacznie wpływać na krzepliwość lub powodować interakcję z przyjmowanymi lekami warto skonsultować z lekarzem lub dietetykiem. Rodriguez-Martin i in. (2019) zaobserwowali, że białko konopne zwiększa ekspresję genu przeciwzapalnej cytokiny IL-10. Jednocześnie zmniejsza ekspresję genów kachektyny (TNF-α), interleukiny 1-beta (IL-1β) oraz interleukiny 6 (IL-6), które są jednymi z czynników zaostrzających reakcje zapalne w organizmie [13]. Rezapour-Firouz i in. (2014) przebadali wpływ konopi siewnej oraz wiesiołka na osoby ze stwardnieniem rozsianym. Suplementacja diety 18–21 g oleju z nasion konopi i oleju z wiesiołka (w stosunku 9 : 1) skutkowała u chorych zmniejszeniem aktywności enzymów wątrobowych. Prowadziło to do poprawy czynności wątroby [14]. Sprawdzony został także antyoksydacyjny potencjał nasion konopi. Wen i in. (2019) przetestowali wpływ rośliny na stres oksydacyjny w komórkach nabłonka jelitowego (linia komórkowa pozyskana od świni) indukowanym przez nadtlenek wodoru (H2O2). Badanie wykazało ochronne właściwości konopi [15]. Podobne badanie przeprowadzone przez Maiolo i in. (2018) sprawdzało wpływ wyciągów z nasion konopi, cynamonu oraz rdestowca na ochronę przed nadtlenkiem wodoru na ludzki, komórkowy model choroby Parkinsona. Substancje te spowodowały zahamowanie śmierci komórkowej indukowanej H2O2. Wskazuje to na ich potencjał neuroprotekcyjny [16]. Należy oczywiście pamiętać, że były to badania in vitro. Potrzebne są kolejne, przeprowadzone na organizmie ludzkim, by móc potwierdzić wpływ nasion na pacjentów z chorobą Parkinsona. Jin i Lee (2018) badali wpływ wyciągu z nasion konopi na trądzik pospolity wywołany bakterią Propionibacterium acnes. Testy wykazały właściwości przeciwzapalne oraz przeciwbakteryjne substanc...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem

Przypisy