Trądzik wieku dorosłego — rola diety, suplementacji i probiotykoterapii

Postępowanie w jednostkach chorobowych

Trądzik wieku dorosłego (łac. acne tarda) jest przewlekłą dermatozą zapalną występującą najczęściej po 25. roku życia, której etiologia ma charakter wieloczynnikowy. W patogenezie istotną rolę odgrywają zaburzenia hormonalne, w tym hiperandrogenizm, zaburzenia gospodarki węglowodanowej z towarzyszącą hiper- insulinemią, a także czynniki środowiskowe i stres. Coraz więcej danych wskazuje na znaczący wpływ diety, zwłaszcza diety zachodniej o wysokim indeksie glikemicznym oraz dużej podaży nabiału i produktów wysokoprzetworzonych, na nasilenie zmian trądzikowych u dorosłych. Celem artykułu jest omówienie roli dietoterapii, suplementacji oraz probiotykoterapii w kompleksowym postępowaniu z pacjentem z trądzikiem wieku dorosłego. Przedstawiono aktualne dane dotyczące wpływu prebiotyków, składników przeciwutleniających oraz wybranych szczepów probiotycznych na parametry metaboliczne, hormonalne i kliniczne. Wyniki badań wskazują, że interwencje żywieniowe i suplementacyjne mogą korzystnie wpływać na przebieg acne tarda, stanowiąc istotne uzupełnienie klasycznych metod leczenia dermatologicznego.

Trądzik późny (łac. acne tarda) stanowi przewlekłą chorobę zapalną skóry występującą u osób dorosłych, najczęściej po 25. roku życia [1, 2]. Może pojawiać się jako postać pierwotna, nawracająca lub przetrwała, będąca kontynuacją zmian trądzikowych z okresu dojrzewania. Mechanizmy patofizjologiczne trądziku dorosłych są w dużej mierze zbliżone do tych obserwowanych w trądziku pospolitym, jednak pomiędzy tymi jednostkami istnieją istotne różnice kliniczne i etiologiczne. Związane są one m.in. ze zmianami w sposobie funkcjonowania gospodarki hormonalnej u tych grup pacjentów. Pojawienie się zmian zapalnych po 25. roku życia najczęściej wiąże się z oddziaływaniem czynników środowiskowych oraz zaburzeń hormonalnych. Trądzik osób dorosłych uznawany jest za chorobę cywilizacyjną, której częstość występowania jest szczególnie wysoka w populacjach zamieszkujących wysoko rozwinięte obszary świata [1, 2, 3].
Zmiany skórne w przebiegu trądziku wieku dorosłego najczęściej lokalizują się w tzw. strefie U, obejmującej policzki, brodę oraz linię żuchwy [1]. Lokalizacja ta jest jednak jedynie tendencją, a nie regułą kliniczną u wszystkich pacjentów z trądzikiem późnym. U części chorych zmiany mogą występować również w obrębie czoła, obejmować całą skórę twarzy, a także lokalizować się na innych obszarach ciała, takich jak plecy, dekolt czy szyja [4].
Nieprawidłowe funkcjonowanie gospodarki hormonalnej to jedna z potencjalnych podstaw rozwoju trądziku wieku dorosłego. 

Możliwe nieprawidłowości endokrynologiczne związane z powstawaniem zmian skórnych po 25. roku życia to:
  • zbyt wysokie stężenie hormonów androgenowych w surowicy krwi, czyli hiperandrogenizm biochemiczny. Testosteron, siarczan dehydroepiandrosteronu (DHEA-S, dehydroepiandrosterone sulfate) i dihydrotestosteron (DHT, dihydrotestosteron) stymulują sebocyty do produkcji większej ilości sebum, co z kolei stwarza korzystne warunki do namnażania większej liczby bakterii Cutibacterium acnes, nasilenia stanu zapalnego i w efekcie powstania zmiany trądzikowej [5];
  • zbyt niski poziom progesteronu – progesteron to endogenny inhibitor 5-alfa-reduktazy, czyli enzymu umożliwiającemu przekształcanie testosteronu w DHT, który najsilniej oddziałuje na sebocyty. Niski poziom progesteronu sprzyja więc wyższym poziomom DHT i wyższej produkcji sebum, co wywołuje lub nasila zmiany t...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!

Dołącz do grona dietetyków i specjalistów świadomego żywienia

Co dwa miesiące otrzymuj gotowe rozwiązania, aktualne badania i sprawdzone terapie, które możesz od razu wykorzystać w praktyce. Rozwijaj swoje kompetencje, pracuj skuteczniej i bądź na bieżąco z najnowszymi trendami żywieniowymi i innowacjami w dziedzinie dietetyki.

1000+ specjalistycznych artykułów
Aktualne trendy w dietetyce
Inspirujące case studies
100+ wydań archiwalnych
Analizy badań naukowych
Największe na polskim rynku wydawniczym czasopismo o zdrowym odżywianiu.

Przypisy

    dietetyk kliniczny; od 5 lat korzysta ze swojej wiedzy z zakresu dermodietetyki i pomaga pacjentom z dermatozami, takimi jak trądzik pospolity i różowaty, atopowe zapalenie skóry, łuszczyca czy łojotokowe zapalenie skóry; autorka publikacji naukowych, m.in. Rola wybranych związków bioaktywnych o działaniu fotoprotekcyjnym, e-booka Największa tabela indeksów glikemicznych oraz profilu na Instagramie, którego celem jest popularyzacja wiedzy z zakresu dermodietetyki: dietetyka.dla.skory; e-mail: ada@dietetykdabrowska.pl

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI