Dietoterapia w dobie agonistów receptora GLP-1. Jak ograniczyć ryzyko utraty masy mięśniowej podczas redukcji masy ciała?

Postępowanie w jednostkach chorobowych

Agoniści receptora GLP-1 stanowią obecnie fundament farmakoterapii otyłości i cukrzycy typu 2. Mimo wysokiej efektywności w redukcji masy ciała, terapia ta niesie ryzyko częściowej utraty beztłuszczowej masy ciała (LBM), w tym tkanki mięśniowej. Ryzyko to wzrasta u pacjentów wykazujących niską aktywność fizyczną, niewystarczające spożycie białka lub generujących głęboki deficyt energetyczny. W artykule poddano analizie kluczowe strategie żywieniowe ukierunkowane na ochronę masy mięśniowej, ze szczególnym uwzględnieniem dobowej podaży i równomiernej dystrybucji pełnowartościowego białka oraz roli leucyny. Wskazano również na obligatoryjne znaczenie treningu oporowego w zachowaniu funkcji mięśni. Ponadto omówiono praktyczne rozwiązania dietetyczne przeciwdziałające niedoborom pokarmowym wynikającym ze znacznego hamowania łaknienia.

Agoniści receptora glukagonopodobnego peptydu-1 (GLP-1 RA) należą obecnie do najważniejszych grup leków stosowanych w leczeniu cukrzycy typu 2 oraz otyłości. Ich działanie opiera się na naśladowaniu oraz przedłużeniu działania endogennego GLP-1, hormonu inkretynowego wydzielanego w przewodzie pokarmowym po spożyciu posiłku, co odbywa się dzięki oporności na degradację przez DPP-4. Leki te zwiększają poposiłkowe wydzielanie insuliny w sposób zależny od stężenia glukozy, hamują wydzielanie glukagonu, spowalniają opróżnianie żołądka oraz nasilają uczucie sytości. W efekcie sprzyjają poprawie kontroli glikemii i ograniczeniu podaży energii [1].
W ostatnich latach leki inkretynowe zyskały szczególne znaczenie w farmakoterapii otyłości. Preparaty, takie jak semaglutyd, a także tirzepatyd – będący podwójnym agonistą receptorów GIP i GLP-1, wykazują wysoką skuteczność w redukcji masy ciała oraz poprawie wybranych parametrów metabolicznych. U części pacjentów terapia wiąże się także ze zmniejszeniem ryzyka chorób współistniejących, w tym cukrzycy typu 2, nadciśnienia tętniczego i powikłań sercowo-naczyniowych [2, 3].
Jednocześnie istotna redukcja masy ciała, zwłaszcza przy znacznie ograniczonej podaży energii, może wiązać się z utratą części beztłuszczowej masy ciała. Nie oznacza to automatycznie rozwoju sarkopenii, jednak u osób z niską wyjściową masą mięśniową, niewystarczającą podażą białka, małą aktywnością fizyczną lub brakiem treningu oporowego może zwiększać ryzyko pogorszenia funkcji mięśniowej i rozwoju cech otyłości sarkopenicznej [4, 5].
Z tego względu leczenie otyłości z wykorzystaniem agonistów receptora GLP-1 nie powinno ograniczać się wyłącznie do farmakoterapii i redukcji masy ciała. Równie istotne jest odpowiednie wsparcie dietetyczne, ukierunkowane na zachowanie masy i funkcji mięśni oraz wdrożenie aktywności fizycznej, szczególnie w postaci treningu oporowego.
Celem niniejszej pracy jest omówienie ryzyka utraty beztłuszczowej masy ciała u pacjentów leczonych lekami inkretynowymi oraz przedstawienie praktycznych strategii żywieniowych i treningowych wspierających profilaktykę otyłości sarkopenicznej w trakcie terapii redukującej masę ciała.

PODAŻ BIAŁKA W PROFILAKTYCE UTRATY MASY MIĘŚNIOWEJ PODCZAS TERAPII AGONISTAMI RECEPTORA GLP-1

Otyłość sarkopeniczna jest stanem charakteryzującym się współwystępowaniem nadmiernej ilości tkanki tłuszczowej oraz obniżonej masy i funkcji mięśni szkieletowych, co wiąże się z pogorszeniem sprawności fizycznej i zwiększonym ryzykiem zaburzeń metabolicznych [6]. U pacjentów stosujących agonistów receptora GLP-1 skuteczna redukcja masy ciała może wiązać się nie tylko ze zmniejszeniem ilości tkanki tłuszczowej, ale również z utratą części beztł...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!

Dołącz do grona dietetyków i specjalistów świadomego żywienia

Co dwa miesiące otrzymuj gotowe rozwiązania, aktualne badania i sprawdzone terapie, które możesz od razu wykorzystać w praktyce. Rozwijaj swoje kompetencje, pracuj skuteczniej i bądź na bieżąco z najnowszymi trendami żywieniowymi i innowacjami w dziedzinie dietetyki.

1000+ specjalistycznych artykułów
Aktualne trendy w dietetyce
Inspirujące case studies
100+ wydań archiwalnych
Analizy badań naukowych
Największe na polskim rynku wydawniczym czasopismo o zdrowym odżywianiu.

Przypisy

    mgr;

    Dietetyk, wykładowca w Warszawskiej Akademii Medyczno-Technicznej Nauk Stosowanych, autorka wielu książek i publikacji naukowych, ekspert telewizyjny.

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI