Problemy żołądkowo-jelitowe (GI) mogą dotyczyć nawet do 90% sportowców wytrzymałościowych, co znacząco obniża zarówno jakość treningu, jak i wyniki sportowe [1, 2]. Zaburzenia te - od „biegunki biegacza” po zaparcia wywołane wysiłkiem fizycznym - wymagają interwencji żywieniowych opartych na dowodach naukowych. Poniższy artykuł stanowi zebranie aktualnych badań dotyczących celowanych strategii suplementacyjnych, które dietetycy mogą wykorzystać, aby jak najbardziej zoptymalizować zdrowie układu pokarmowego osób aktywnych fizycznie.
Patofizjologia: Dlaczego sportowcy są podatni na dolegliwości żołądkowo-jelitowe
Dolegliwości żołądkowo-jelitowe wywołane wysiłkiem fizycznym mają charakter wieloczynnikowy, a u ich podłoża mogą leżeć kwestie neuroendokrynne, mikrobiologiczne oraz żywieniowe [1]. Podczas długotrwałego lub intensywnego wysiłku przepływ krwi w naczyniach związanych z układem pokarmowym może spaść o 60-80%, ponieważ krew jest redystrybuowana do pracujących mięśni i skóry w celu termoregulacji [1, 3]. To długotrwałe niedokrwienie (ang. ischemia) narusza integralność bariery nabłonka jelitowego, prowadząc do jego zwiększonej przepuszczalności [1, 4].
POLECAMY
Ten problem dodatkowo potęguje stres mechaniczny wynikający z powtarzalnych uderzeń czy drgań, szczególnie w dyscyplinach biegowych [1, 5]. Połączenie niedokrwienia i urazu mechanicznego uszkadza wyściółkę nabłonka, wyzwalając kaskady zapalne i niszcząc białka połączeń ścisłych (ang. tight junctions) [4, 6]. Czynniki środowiskowe nasilają te efekty - ćwiczenia w upale, przy wyższej intensywności lub na ekstremalnie długich dystansach pogłębiają uszkodzenia nabłonka i nasilają objawy [1].
Termin „biegunka biegacza” odnosi się do ostrej biegunki związanej z wysiłkiem, której doświadczają sportowcy wytrzymałościowi [2, 7]. Mechanizmy te obejmują przyspieszony czas pasażu jelitowego, zmienione wydzielanie hormonów jelitowych oraz zaburzenia mikrobiomu [1, 8]. Niektórzy sportowcy doświadczają zaparć zwi...
Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów
- Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
- Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
- Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
- Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
- ...i wiele więcej!
Dołącz do grona dietetyków i specjalistów świadomego żywienia
Co dwa miesiące otrzymuj gotowe rozwiązania, aktualne badania i sprawdzone terapie, które możesz od razu wykorzystać w praktyce. Rozwijaj swoje kompetencje, pracuj skuteczniej i bądź na bieżąco z najnowszymi trendami żywieniowymi i innowacjami w dziedzinie dietetyki.
