Ortoreksja w sporcie

Dietetyka sportowa

Ortoreksja (ang. orthorexia nervosa) to zaburzenie o silnie utrwalonym wzorcu obsesyjnej kontroli jakości pożywienia, prowadzącym do znacznego ograniczenia produktów i sztywności behawioralnej. U sportowców często pozostaje nierozpoznana z powodu kulturowej akceptacji restrykcyjnych diet czy też zachowania wysokiego poziomu dyscypliny żywieniowej. Celem artykułu jest przedstawienie aktualnego stanu wiedzy na temat ortoreksji w sporcie z uwzględnieniem klasycznych symptomów oraz działań prewencyjnych.

Pojęcie orthorexia nervosa zostało wprowadzone przez S. Bratmana w 1997 r. celem opisania obsesyjnego skupiania się na jakości spożywanej żywności [1]. W następnych latach zjawisko to analizowano już w sposób bardziej usystematyzowany i rozszerzony, szczególnie w populacjach obciążonych presją kontroli masy i składu ciała oraz perfekcjonizmu dotyczącego stylu żywienia, takich jak sportowcy [2]. Zachowania związane z kontrolą odżywiania się i parametrów sylwetki w sporcie są nie tylko akceptowane, ale wręcz promowane. Właściwe odżywianie się stanowi bowiem podstawę adaptacji treningowych, utrzymania prawidłowej masy oraz składu ciała, a także aspektów estetycznych w niektórych dyscyplinach i zdolności do efektywnej regeneracji. Jednak granica pomiędzy zbalansowaną dbałością o żywienie a kompulsywną kontrolą może ulec zatarciu, co jest skutkiem m.in. szybkiego rozwoju trendów żywieniowych, kultu „czystego” jedzenia, a także silnego oddziaływania mediów społecznościowych. W efekcie u części sportowców, zwłaszcza uprawiających wspomniane dyscypliny estetyczne, wytrzymałościowe i wagowe nierzadko kształtuje się wzorzec zachowań żywieniowych o cechach ortoreksji. Może on prowadzić do pogorszenia zdrowia na wielu jego poziomach i − co za tym idzie − skutkować pogorszeniem wyników w sporcie, a w skrajnych przypadkach skończyć się nawet utratą zdolności do kontynuowania kariery sportowej. 

DEFINICJA I SYMPTOMATOLOGIA ORTOREKSJI

Termin „ortoreksja” pochodzi z języka greckiego (orthos – prawidłowy, orexia – apetyt). Ortoreksja nie jest wyodrębniona jako osobna jednostka chorobowa w klasyfikacjach DSM-5 i ICD-11, jednak coraz częściej traktuje się ją jako potencjalny wariant zaburzeń odżywiania [3, 4]. Ortoreksja ma cechy wspólne z anoreksją (ang. anorexia nervosa). 
Są to: studiowanie etykiet, rezygnacja z tłustych i słodkich produktów, stosowanie wszelkich metod mycia produktów, stopniowe uszcz...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Food Forum w wersji papierowej lub cyfrowej,
  • Nielimitowany dostęp do pełnego archiwum czasopisma,
  • Możliwość udziału w cyklicznych Konsultacjach Dietetycznych Online,
  • Specjalne dodatki do czasopisma: Food Forum CASEBOOK...
  • ...i wiele więcej!

Dołącz do grona dietetyków i specjalistów świadomego żywienia

Co dwa miesiące otrzymuj gotowe rozwiązania, aktualne badania i sprawdzone terapie, które możesz od razu wykorzystać w praktyce. Rozwijaj swoje kompetencje, pracuj skuteczniej i bądź na bieżąco z najnowszymi trendami żywieniowymi i innowacjami w dziedzinie dietetyki.

1000+ specjalistycznych artykułów
Aktualne trendy w dietetyce
Inspirujące case studies
100+ wydań archiwalnych
Analizy badań naukowych
Największe na polskim rynku wydawniczym czasopismo o zdrowym odżywianiu.

Przypisy

    Mgr; Dietetyczka kliniczna, psychodietetyczka, absolwentka Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Dietetyczka Polskiego Baletu Narodowego, wykładowczyni dietetyki sportowej w Akademii Medycznej Nauk Holistycznych i Stosowanych. Autorka książek o tematyce zdrowotnej. Zajmuje się osobami o wysokiej aktywności fizycznej, z chorobami układu krążenia, stawów, jelit i żołądka.

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI